Owady błonkoskrzydłe – porady

W okresie letnim występuje bardzo duża aktywność owadów błonkoskrzydłych (szerszenie, osy, pszczoły). Jednostki ratownicze straży pożarnej zgodnie z obowiązującą procedurą i zasadami podejmują działania zmierzające do usunięcia roju lub gniazda owadów błonkoskrzydłych z miejsc, w których stwarzają one bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, w szczególności dotyczy to obecności grup dzieci lub osób o ograniczonej zdolności poruszania się. W pozostałych przypadkach, z uwagi na charakter zdarzeń związanych z owadami błonkoskrzydłymi najczęściej jedynym właściwym działaniem w takiej sytuacji, w przypadku braku dodatkowych zagrożeń, będzie ewakuacja osób z zagrożonej przestrzeni oraz przekazanie terenu lub obiektu właścicielowi z pisemnym zaleceniem zapewnienia jego bezpiecznego użytkowania, co w praktyce oznacza konieczność zlecenia likwidacji gniazda owadów przez specjalistyczną firmę w trybie zwykłej usługi.

Obowiązek zapewnienia bezpiecznego użytkowania obiektu, a więc również zabezpieczenia przed zagrożeniem ze strony owadów, spoczywa na właścicielach obiektów w myśl art. 61 ustawy „Prawo budowlane” (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333). Właściwe zarządzanie obiektem oraz jego konserwacja i utrzymanie zazwyczaj uniemożliwiają zagnieżdżenie się owadów w miejscu do tego nie przeznaczonym, stąd też nie należy takich zdarzeń traktować jako nagłych. Właściciel obiektu może taki obowiązek realizować własnymi siłami lub przy pomocy wyspecjalizowanych podmiotów.

Aby zniechęcić owady do zakładania kolonii należy wiosną przeglądać szopy, poddasza, altanki i usuwać z nich zauważone zaczątki gniazd. Wszystkie otwory w budynku, którymi owady mogą się przedostać do środka warto zabezpieczyć siatkami ochronnymi. Warto stosować środki odstraszające, zawierające m.in.: cypermetrynę, permetrynę, czy tetrametrynę. Z kolei do naturalnych specyfików, za którymi nie przepadają pszczoły i osy zaliczyć można zapach eukaliptusa, mięty i piołunu.

 

Co zrobić gdy natkniemy się na gniazdo lub rój:

  • należy powoli, nie wykonując gwałtownych ruchów, oddalić się na co najmniej 20 metrów, najlepiej w ciemne miejsce,
  • opuścić pomieszczenia, w których znajdują się owady,
  • w przypadku ataku osłonić głowę i twarz rękami lub ubraniem. Nie wolno opędzać się rękami od owadów,
  • jeżeli owad wpląta się we włosy nie wyciągać go palcami, tylko wyczesać grzebieniem,
  • nie wolno drażnić owadów, np. poprzez rzucanie w nie przedmiotami, spryskiwanie wodą, bądź środkami owadobójczymi,
  • należy ostrzec osoby zbliżające się do miejsca bytowania owadów o ich obecności.

Pierwsza pomoc w przypadku użądlenia:

  • ewakuować osobę do bezpiecznego miejsca, położyć, najlepiej w zacienionym miejscu,
  • jak najszybciej usunąć żądło (w przypadku użądlenia przez pszczołę) podważając je płaskim przedmiotem (np. karta kredytową) lub paznokciem przesuwając kartę lub paznokieć przy skórze nie dopuszczając do ucisku zbiorniczka jadowego, gdyż może to spowodować wciśnięcie pod skórę pozostałej ilości jadu.
  • przemyć miejsca użądlenia wodą z mydłem
  • schłodzić okolice użądlenia, zimne kompresy (okłady z lodu przez ręcznik/ściereczkę ok. 20 minut.
  • dobrze jest wypić preparat z wapniem
  • zastosować kwaśne okłady z octu, soku z cytryny, sody.

Użądlona osobna powinna przebywać pod ok. 30-minutową obserwacją, w celu bezzwłocznego wyłapania reakcji alergicznej. Użądlenie osy lub pszczoły bywa szczególnie niebezpieczne dla osób uczulonych lub gdy żądło trafi w gardło lub język. W obu przypadkach istnieje zagrożenie życia i wymagają one natychmiastowej interwencji medycznej.