Gaz płynny - wygoda i zagrożenie

Gospodarstwach domowych głównie małych miasteczek i wsi coraz powszechniej stosuje się gaz płynny (propan-butan), służący do zasilania kotłów grzewczych, kuchenek gazowych, piekarników i gazowych ogrzewaczy wody.

GAZ JEST PALIWEM WYGODNYM, CZYSTYM, ALE MOŻE TEŻ BYĆ NIEBEZPIECZNY

Nieszczelności w instalacji gazowej lub na zaworze butli są bardzo trudne do wykrycia, szczególnie w przypadku gazów bezwonnych, a do takich należy propan-butan. Wypływającego z instalacji lub urządzeń gazu nie sposób dostrzec gołym okiem, tymczasem może on zgromadzić się w takiej ilości, że powstanie mieszanina wybuchowa z powietrzem. Eksplozję takiej mieszanki może spowodować praktycznie każde źródło energii: od płomienia zapałki, iskry w kontakcie elektrycznym, telefonie lub agregacie lodówki, iskry krzesanej, po nawet niewielkie wyładowanie elektryczności statycznej.

GAZU NIE NALEŻY SIĘ BAĆ

Kto stosuje gaz płynny w swoim domu, powinien dla własnego bezpieczeństwa poznać sposoby ograniczenia zagrożeń i zasady bezpiecznego posługiwania się urządzeniami gazowymi. Będzie można wówczas spokojnie korzystać z jego dobrodziejstw.
Gaz płynny jest mieszaniną propanu z butanem w proporcjach zależnych od pory roku.
W okresie letnim sprzedawane są mieszaniny bogatsze w butan, a w okresie zimowym bogatsze w propan. Mieszanina o przeciętnym składzie jest zawsze cięższa od powietrza
i opada w dół. Jest to gaz, który pełza przy podłodze i wkrada się we wszystkie zakamarki, wgłębienia oraz otwory kanalizacyjne i inne niezasyfonowane szczelnie otwory, stanowiąc w ten sposób bardzo duże zagrożenie. Przebywając w pomieszczeniu, w którym ulotnił się gaz płynny możemy nieświadomie spowodować jego wybuch. Gaz propan–butan do gospodarstw domowych dostarczany jest w butlach stalowych z zaworem odcinającym. Zasilanie urządzeń gazowych odbywa się tylko poprzez zastosowanie reduktorów ciśnienia. Napełnianie butli może być dokonywane w specjalistycznych rozlewniach gazu płynnego. Zabronione jest samodzielne ładowanie, dopełnianie lub uzupełnianie gazu. Na stacjach paliw płynnych i gazowych przeznaczonych do tankowania pojazdów samochodowych, dozwolona jest jedynie wymiana butli z pustych na pełne (niedopuszczalne jest napełnianie butli gazowych z instalacji służącej do napełniania zbiorników gazowych pojazdów samochodowych).

UWAGA !!!

Przepełnienie butli, czyli przekroczenie 2/3 jej nominalnej objętości, połączone ze wzrostem temperatury otoczenia (np. wniesienie butli z zimnego otoczenia budynku do ciepłego pomieszczenia) spowoduje przyrost ciśnienia, który może doprowadzić do rozerwania butli i wybuchu gazu.
Butle na gaz płynny propan–butan, jako urządzenie ciśnieniowe, podlegają okresowej kontroli właściwej terenowo placówki Urzędu Dozoru Technicznego (dopilnowanie tego obowiązku leży w gestii właściciela butli, którego nazwa widnieje na korpusie). Konserwacji i ewentualnych napraw butli, a także czynności atestacyjnych dokonuje się podczas ich napełniania w rozlewniach gazu.


PAMIĘTAJ !

Data legalizacji butli wybita jest bezpośrednio na jej korpusie.

Eksploatując butle należy pamiętać o zachowaniu warunków bezpieczeństwa polegających między innymi na:
· instalacje gazowe zasilane gazem płynnym mogą być wykonywane tylko w budynkach niskich (mieszkalnych do 4 kondygnacji lub innych do 12 m wysokości).
· instalacje gazowe zasilane gazem płynnym nie mogą być stosowane w pomieszczeniach, których poziom podłogi znajduje się poniżej otaczającego terenu (piwnice, przyziemia, sutereny) oraz w których znajdują się kanały instalacyjne i rewizyjne poniżej podłogi.
· zabrania się stosowania w jednym budynku gazu płynnego i gazu z sieci gazowej (wyjątek stanowią tu budynku mieszkalne niskie, tj. do 4 kondygnacji, gdzie dopuszcza się usytuowanie kotłowni gazowej zasilanej z sieci gazowej, nawet jeśli w mieszkaniach są instalacje zasilane gazem płynnym),
· w jednym mieszkaniu mogą znajdować się maksimum dwie butle, każda o ładunku nie
przekraczającym 11 kg gazu, podłączone do instalacji lub urządzeń – odbiorników,
· w mieszkaniach nie wolno przechowywać butli zapasowych nie podłączonych do instalacji,
· zabrania się przechowywania butli z gazem propan – butan w pomieszczeniach usytuowanych poniżej poziomu terenu,
· temperatura wewnątrz pomieszczenia, w którym pozostają butle napełnione gazem nie
może przekraczać 35 0C,
· urządzenia gazowe mogą być instalowane w pomieszczeniach o wysokości co najmniej 2,2 m, lub co najmniej 1,9 m w pomieszczeniach technicznych budynków mieszkalnych, jednorodzinnych o odpowiedniej kubaturze (8 m3 w przypadku urządzeń pobierających powietrze do spalania z tych pomieszczeń lub 6,5 m3 w przypadku urządzeń z zamkniętą komorą spalania),
· urządzenia gazowe mogą być instalowane w pomieszczeniach, w których zapewnione są prawidłowe warunki wentylacji, pamiętając o zgodności ruchu powietrza wentylowanego z ewentualnymi możliwościami wydostania się gazu z nieszczelności i urządzeń,
· montaż butli gazowej powinna dokonać osoba posiadająca przeszkolenie w tym
zakresie,
· butle gazowe mogą być umieszczone w odległości co najmniej 1,5 m od urządzeń promieniujących ciepło, z wyłączeniem zestawów kuchni gazowych oraz ogrzewaczy promiennikowych i konwekcyjnych z szafki na butle,
· butli nie wolno umieszczać w odległości mniejszej niż 1 m od urządzeń powodujących iskrzenie,
· butle instalować w pozycji pionowej oraz zabezpieczać je przed uderzeniem, przewróceniem lub przypadkowym przemieszczaniem,
· do zasilania urządzeń gazowych dopuszcza się stosowanie przewodów elastycznych, posiadających certyfikat na znak bezpieczeństwa, wytrzymałość na ciśnienie co najmniej 300 kPa, odporność na działanie gazów, olejów itp. - długość tego przewodu nie może być większa niż 3 m, a ponadto powinien on być odporny na uszkodzenia mechaniczne i temperaturę do 60 0C,
· urządzenia gazowe o mocy cieplnej przekraczającej 10 kW należy łączyć z przewodem elastycznym, o którym mowa powyżej, rurą stalową o długości co najmniej 0,5 m,
· do zasilania urządzeń gazowych mogą być również stosowane butle gazowe o pojemności do 33 kg gazu propan-butan, pod warunkiem spełnienia następujących wymagań:

  • butle powinny być umieszczone na zewnątrz budynku, w miejscu oznakowanym, na utwardzonym podłożu, pod zadaszeniem chroniącym od wpływu czynników atmosferycznych,
  • liczba butli w baterii nie może przekroczyć 10 szt.,
  • butle powinny być podłączone do kolektora wykonanego z rury stalowej bez szwu lub rury przewodowej łączonej przez spawanie,
  • odległość butli od najbliższych otworów okiennych lub drzwiowych w ścianie zewnętrznej budynku nie powinna być mniejsza niż 2 m,
  • butle nie mogą być sytuowane w zagłębieniach terenu,

· instalacje gazowe mogą być również zasilane z jednego lub więcej zbiorników gazu płynnego pod warunkiem spełnienia wymagań określonych w adekwatnych przepisach (w takim przypadku każdorazowo konieczne jest sporządzenie projektu budowlanego inwestycji i uzyskanie pozwolenia na budowę).

POSTĘPOWANIE W SYTUACJACH AWARYJNYCH PRZY KORZYSTANIU Z GAZU PŁYNNEGO

W przypadku uszkodzenia urządzenia gazowego zasilanego propan–butanem, gdy gaz ulatnia się do atmosfery pomieszczenia, należy zamknąć zawór przy butli, przewietrzyć pomieszczenie
i oddać wadliwe urządzenie do naprawy.

URZĄDZEŃ GAZOWYCH NIE WOLNO NAPRAWIAĆ SAMODZIELNIE

Trudniej poradzić sobie w sytuacji, gdy uszkodzeniu ulegnie zawór butli gazowej i gaz ulatnia się do atmosfery pomieszczenia w sposób niekontrolowany. Należy wtedy maksymalnie mocno zamknąć zawór butli, wymontować ją z instalacji i wynieść na zewnątrz budynku. Do demontażu należy stosować narzędzia wykonane z metali kolorowych, nie wytwarzające iskier krzesanych.


PAMIĘTAJ !


Na wyposażeniu instalacji na gaz płynny powinien znajdować się klucz do demontażu butli. Jego lokalizacja powinna znajdować się w miejscu łatwo dostępnym.

Uszkodzoną butlę należy koniecznie wynieść na otwartą przestrzeń, poza budynek. Pomieszczenie należy starannie przewietrzyć oraz zachować szczególną ostrożność, nie włączając urządzeń elektrycznych, nie używając otwartego ognia i nie paląc tytoniu. Czynności demontażu i usunięcia butli należy wykonać z zachowaniem najwyższej ostrożności.

Postęp cywilizacyjny przynosi nam powszechnie już dostępny komfort w codziennym, powszednim życiu, wymaga jednak od nas równoczesnego pogłębiania świadomości, poszerzania wiedzy i rozwijania umiejętności stosowania coraz bardziej skomplikowanych technicznie, ale dostępnych nam urządzeń.

Ostatnia modyfikacja: 2010-03-05 19:07:33


realizacja: Stron internetowe